Badania obserwacyjne

Dużo wcześniej niż badania kliniczne, były prowadzone badania obserwacyjne. Stały się one niejako badaniami pierwotnymi. Nie należy przy tym błędnie interpretować zagadnienia badań pierwotnych, ponieważ nadal są one szeroko prowadzone w medycynie. Badania obserwacyjne to nic innego, jak bierne obserwowanie grupy osób wybranej z szerszej populacji, nie mając jednocześnie wpływu na to, na jakie osoby w grupie działa rozważany czynnik. Najczęściej ów badania wykorzystuje się do oceny czynników ryzyka, czynników prognostycznych, jak i w każdej innej sytuacji, w której jest niemożliwe, nieetyczne lub po prostu zbyt drogie przeprowadzenie badania klinicznego.

Organizacja badań obserwacyjnych

Wyróżnia się dwa rodzaje badań obserwacyjnych. Są nimi retrospektywne badania i prospektywne. Pierwsze z nich, czyli retrospektywne dotyczą przeszłości, co wskazuje nam już ich nazwa. Ów badania ograniczają badacza do analizowania dostępnych danych, ponieważ w głównej mierze bazują na stworzonej już wcześniej dokumentacji medycznej. Drugi rodzaj badań, prospektywne, odnosi się do przyszłości. Pozwalają one na dokładne i szczegółowe zaplanowanie przebiegu całego badania, a mianowicie czasu jaki przeznaczony będzie na jego trwanie, zakresu gromadzenia danych, jak również wszystkich szczegółów, których nie sposób ustalić w przypadku retrospektywnych badań.

Różnice i podobieństwa z badaniami klinicznymi

Zarówno badania kliniczne, jak i badania obserwacyjne i w zasadzie każde inne badania należy w odpowiedni sposób przygotować, przeprowadzić, zinterpretować, a następnie przeanalizować otrzymane wyniki. Oceny stopnia ich wiarygodności są zarówno w badaniach obserwacyjnych, jak i klinicznych bardzo podobne. Mówiąc w skrócie, są one intuicyjne i zdroworozsądkowe, w dużej mierze. Warto podkreślić, że realizacja badań obserwacyjnych, w porównaniu do badań klinicznych są o wiele łatwiejsze i tańsze do przeprowadzenia, dzięki czemu można je przeprowadzić nie tylko na małej, ale również na bardzo dużej grupie pacjentów. Inną różnicą jest dostęp do dodatkowych informacji. Badania retrospektywne i prospektywne wnoszą do badania dodatkowe informacje, gdyż badania kliniczne dzieją się tylko tu i teraz. Oceniając wiarygodność obu rodzajów badań obserwacyjnych, warto zwrócić uwagę na opis oraz obecność grupy kontrolnej, bardzo podobne postępowanie oraz środek oceny zakładanego efektu w dwóch grupach respondentów, którzy kończą oba badania.